Dwadzieścia pięć gramów żelatyny na litr wywaru – od tej jednej liczby zależy, czy galareta drży w salaterce, czy daje się wyjąć na talerz i pokroić. Reszta to rosół z 4 udek, warzywa, jajka na twardo i co najmniej 6 godzin w lodówce. Wychodzi 6 porcji po 250 ml, ok. 191 kcal każda.
Spis treści:
Ile żelatyny na litr galarety z kurczaka?
Od 20 do 30 g. Na 1 l płynu daję 20 g, a przy mocniejszym smaku 3 łyżki, czyli ok. 30 g. Obie ilości działają, tylko dają inny efekt:
| Żelatyna na 1 l | Konsystencja | Do czego |
|---|---|---|
| 20 g | miękka, drży | naczynka jedzone łyżką |
| 25 g | zwarta, kroi się czysto | salaterki na stół |
| 30 g | sztywna | forma wyjmowana na półmisek |
Liczy się litr płynu po odcedzeniu, a nie woda wlana na początku. Dlatego wywar zawsze odmierzam w dzbanku i dolewam wody do 1 l. Proporcje dla innych mięs zebrałam w tekście o tym, ile żelatyny do galarety dać przy nóżkach i rybie.
Wywar, układanie i noc w lodówce
Na 6 salaterek kupuję:
- 4 udka z kurczaka – ok. 600 g z kością (mogą być 2 całe nogi albo 6 podudzi)
- 1 l zimnej wody
- 2 marchewki (ok. 200 g), korzeń pietruszki (ok. 60 g), kawałek selera (ok. 70 g), kawałek pora (ok. 90 g)
- 25 g żelatyny
- 4 jajka na twardo
- 80 g kukurydzy i 50 g groszku z puszki
- 3 ziarna ziela angielskiego, 2 liście laurowe, kilka ziaren pieprzu, 1,5 łyżeczki soli (ok. 7,5 ml), natka
- Udka zalej zimną wodą i zagotuj powoli – białka ścinają się stopniowo i wypływają jako szumowiny, które zbierasz łyżką.
- Dodaj seler, pietruszkę, por, przyprawy i sól. Gotuj ok. 30 min na małym ogniu, wywar ma tylko mrugać. Mocne wrzenie rozbija tłuszcz i galareta wychodzi szara.
- Wrzuć marchew na 15-25 min, aż nóż wejdzie bez oporu.
- Przecedź wywar, odmierz i uzupełnij wodą do 1 l. Wsyp 25 g żelatyny do gorącego płynu i mieszaj, aż zniknie ostatnie ziarenko. Zdejmij z ognia i już nie gotuj.
- Mięso obierz ze skóry i kości. Na dno salaterek połóż plasterki marchewki, potem mięso, jajko, groszek, kukurydzę i natkę. Zalej przestudzonym wywarem.
- Wstaw do lodówki na co najmniej 6 godzin, najlepiej na noc.

Udka mają przewagę nad piersią – po schłodzeniu mięso zostaje wilgotne. Nadwyżkę mięsa z wywaru odkładam na pasztet z mięsa z rosołu.
Dno salaterki staje się wierzchem na talerzu
Układanie zaczynam od dna, bo jeśli wyjmę galaretę na talerz, ono będzie na górze – plasterek marchewki w środku i ćwiartka jajka wyglądają wtedy jak z obrazka. 80 g kukurydzy i 50 g groszku wystarcza na 6 salaterek; więcej przykryje mięso i galareta zrobi się bardziej sałatką niż przystawką. Jajka gotuję na twardo i studzę w zimnej wodzie, żeby żółtko nie zszarzało na brzegach. Skórę z udek zawsze zdejmuję, bo w zimnej galarecie jest gumowata. Galareta jest gotowa, gdy po przechyleniu naczynka powierzchnia się nie przesuwa.
Czy trzeba klarować wywar na galaretę?
Nie. Wywar gotowany na małym ogniu, z zebranymi szumowinami, wychodzi jasnozłoty i bez tego kroku. Klaruję go, gdy galareta ma stanąć na świątecznym stole: białko z jednego jajka roztrzepuję z łyżką (15 ml) octu albo soku z cytryny, wlewam do ciepłego, przecedzonego wywaru i powoli podgrzewam. Ścięte białko zbiera zawiesinę w szary kożuszek, który zostaje na gazie. Potem znów uzupełniam płyn do 1 l i dopiero wsypuję żelatynę.

Przy 25 g na litr nóż przechodzi przez galaretę czysto, a przekrój nie puszcza płynu na talerz. Jeśli brzegi kawałka się rozjeżdżają, środek nie zdążył stężeć i salaterki potrzebują jeszcze kilku godzin w lodówce.
Sieć z kolagenu potrzebuje sześciu godzin chłodu
Żelatyna to kolagen wyciągnięty ze skór i kości. W gorącym płynie jej długie łańcuchy białkowe rozplątują się i rozpuszczają, a gdy płyn stygnie, łączą się z powrotem w sieć, która zamyka w sobie wodę. Im więcej żelatyny na litr, tym gęstsza ta sieć – stąd różnica między miękką galaretą przy 20 g a sztywną przy 30 g. Sam wywar z kurczaka zwykle nie tężeje tak mocno, żeby obejść się bez dodatku, w przeciwieństwie do wywaru z nóżek. Tężenie trwa, dlatego 6 godzin w lodówce to minimum, a najpewniej jest zrobić galaretę wieczorem i zostawić na noc – rano jest zwarta w całym naczynku, także w środku.
Dlaczego galareta nie zastygła?
Najczęściej przez za dużo płynu w stosunku do żelatyny – wywaru nikt nie odmierzył i 25 g trafiło do półtora litra. Płynną galaretę zlewam, podgrzewam, rozpuszczam w niej dodatkową porcję żelatyny i zalewam składniki ponownie. Ziarenka w galarecie oznaczają, że żelatyna nie rozpuściła się do końca, a twarda guma w salaterkach to zwykle 30 g i więcej na litr. Wywaru z żelatyną nie zagotowuję drugi raz, bo słabiej tężeje.
Gotowe salaterki stoją przykryte w lodówce do 3 dni, przy 4-5°C, więc robię je przed świętami razem z innymi daniami na zimno, jak karp w galarecie. Ciepłego wywaru nie zostawiam w kuchni dłużej niż 2 godziny.
Salaterki przykrywam folią albo talerzykiem, bo galareta chłonie zapachy z lodówki. Mętny wywar to skutek mocnego ognia albo niezebranych szumowin, a zawiesinę zbiera klarowanie białkiem opisane wyżej. Do stołu podaję galaretę z octem albo sokiem z cytryny i świeżym pieczywem.







