Chleb razowy z żurawiną

chleb z żurawiną

Listopadowy wieczór był taki, że żal kota wypuścić: mgła, mróz w powietrzu i dym z pieców okolicznych domów. Akurat skończył nam się chleb razowy, a mąż poprosił, żebym skoczyła do sklepu. Zgodziłam się, wyjrzałam za okno i nie ruszyłam się z domu ani o krok.

Chleb razowy – niespodzianka z listopadowego wieczoru

Mąż zniknął w piwnicy, zajęty swoimi sprawami, a ja przypomniałam sobie, że w szafce leży jeszcze jedno opakowanie chleba w proszku z Lidla. Wystarczy dodać wodę, wymieszać i wstawić do piekarnika. Wzbogaciłam go tylko o garść żurawiny, a 2 bochenki piekły się około 45 minut. Gdy mąż wrócił, powiedziałam mu, że w sklepie nie byłam i z lenistwa upiekłam własny chleb. Nie mógł uwierzyć własnym oczom: chleb był miękki, smaczny, a zapach rozchodził się po całym domu. Domowy chleb smakuje zupełnie inaczej niż ten, który zwykle kupujemy.

chleb razowy
Dwa bochenki chleba razowego z żurawiną po 45 minutach pieczenia.

Jak upiec chleb razowy z żurawiną z gotowej mieszanki?

Gotowa mieszanka ma w sobie mąkę razową, drożdże i sól, więc odmierzam tylko wodę według opakowania. Porównanie kilku takich mieszanek z Lidla, z wagą i składem, znajdziesz w tekście o mieszankach do wypieku chleba z Lidla.

  • 1 opakowanie mieszanki na chleb razowy
  • woda w ilości podanej na opakowaniu, letnia, około 30-35°C
  • garść suszonej żurawiny (około 50-70 g)
  • 1 łyżka mąki do obtoczenia żurawiny (około 10 g)
  • odrobina tłuszczu do formy
  1. Mieszankę wsypuję do miski, dolewam letnią wodę i mieszam, aż składniki się połączą, a potem wyrabiam ciasto przez kilka minut, zgodnie z opakowaniem.
  2. Żurawinę obtaczam w łyżce mąki i wgniatam w ciasto pod koniec wyrabiania.
  3. Ciasto dzielę na 2 części, przekładam do natłuszczonych form albo formuję 2 bochenki i zostawiam do wyrośnięcia na czas podany na opakowaniu, zwykle 30-60 minut w ciepłym miejscu.
  4. Piekarnik nagrzewam do temperatury z opakowania (zwykle 200-220°C) i piekę bochenki około 45 minut.
  5. Upieczony chleb wyjmuję z form i studzę na kratce.

Ciasto ma podwoić objętość. Gdy po wciśnięciu palcem dołek powoli wraca, bochenki są gotowe do pieczenia. W chłodnej kuchni pomaga piekarnik nagrzany do 30-35°C i wyłączony. Warto też postawić na dnie piekarnika naczynie z 200-300 ml gorącej wody – para w pierwszych 10-15 minutach pozwala chlebowi urosnąć, zanim skórka stwardnieje.

Ile żurawiny dodać do chleba?

Garść to u mnie około 50-70 g suszonej żurawiny na 2 bochenki. Przy większej ilości owoce zaczynają rozrywać miękisz, a chleb robi się bardziej słodki niż razowy. Jeśli żurawina jest bardzo sucha i twarda, zalewam ją na 10-15 minut ciepłą wodą, a potem dokładnie osuszam ręcznikiem papierowym, żeby nie dodawać do ciasta nadmiaru wody. Obtoczenie w łyżce mąki sprawia, że owoce rozkładają się w cieście równo i nie opadają na dno formy. Ta sama torebka żurawiny wędruje u mnie potem do sosu, gdy robię pieczoną kaczkę z żurawiną. W tej samej ilości pasują też rodzynki albo posiekane suszone morele, ale żurawina daje chlebowi najwięcej kwasowości.

Po czym poznać, że chleb jest upieczony?

Po 45 minutach skórka jest ciemnobrązowa i twarda. Najprostszy test to ostukanie spodu bochenka: upieczony chleb wydaje głuchy, pusty dźwięk. Kto ma termometr kuchenny, może zmierzyć temperaturę w środku – chleb jest gotowy przy około 93-98°C. Razowy chleb kroję dopiero po wystudzeniu, czyli po 1-2 godzinach, bo gorący miękisz jest jeszcze wilgotny i klei się do noża. Gdy chleb za szybko ciemnieje z wierzchu, po 30 minutach przykrywam go kawałkiem folii aluminiowej. Bochenki pieczone w formach mają miększą skórkę po bokach, a formowane ręcznie na blasze są bardziej chrupiące dookoła i zwykle pieką się 5-10 minut krócej.

Jak przechowywać domowy chleb z żurawiną?

Owinięty lnianą ściereczką albo w chlebaku chleb razowy zachowuje świeżość 3-4 dni. W foliowym woreczku szybciej łapie wilgoć i pleśnieje, szczególnie z dodatkiem słodkich owoców. Drugi bochenek kroję od razu na kromki i zamrażam w woreczku – wytrzymuje tak do 3 miesięcy, a kromki rozmrażam w tosterze albo w temperaturze pokojowej w 20-30 minut. Kto liczy, ile energii daje taka kanapka, znajdzie wartości w tekście o tym, ile kalorii ma kromka chleba. Chleb z żurawiną dobrze smakuje z masłem i miodem, z twarogiem albo z dojrzałym serem żółtym. Czerstwiejące, 3-4-dniowe kromki kroję w kostkę 1-2 cm i suszę na grzanki przez około 10 minut w 180°C.

Żurawina w chlebie na zakwasie

Mieszanka z Lidla to wersja na leniwy wieczór, ale tę samą proporcję żurawiny, około 50-70 g na 2 bochenki, dodaję do każdego innego ciasta chlebowego. Najlepiej pasuje do razowego i żytniego chleba, bo kwaskowate owoce równoważą lekką goryczkę mąki z pełnego przemiału. Na co dzień, gdy mam więcej czasu niż jednego wieczoru, piekę domowy chleb na zakwasie, a żurawinę wgniatam w ciasto przed ostatnim wyrastaniem. Do takiego bochenka dobrze pasują też 2-3 łyżki słonecznika albo posiekanych orzechów włoskich.

Przy własnym cieście liczę żurawinę wagowo: około 10-15% masy mąki, czyli 50-75 g na 500 g mąki. Taka ilość daje owoc w każdej kromce, a jednocześnie nie obciąża miękiszu, więc chleb rośnie tak samo jak bez dodatków.

4.8/5 – (30 votes)
Paula Andrzejewska
O autorze

Paula Andrzejewska

Technolog żywności (mgr inż., Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie) i audytor wewnętrzny ISO 22000. Od 2011 roku prowadzę blog Jak Po Maśle: analizuję składy produktów i dzielę się sprawdzonymi przepisami. Pracowałam w laboratoriach i zakładach przemysłu spożywczego, dziś uczę przedmiotów zawodowych w technikum gastronomicznym.

2 komentarzy

  1. daria

    wygląda nieziemsko!

  2. Ankawell

    Szczęśliwy dom w którym pachnie chlebem :) …

Dodaj komentarz


Ta strona używa Akismet do redukcji spamu. Dowiedz się, w jaki sposób przetwarzane są dane Twoich komentarzy.